Koszty uznaniowe to te wydatki, które co prawda decyzją zarządu zostały lub zostaną poniesione, ale zmiana decyzji co do ich poniesienia nie przekłada się bezpośrednio na bieżące obroty firmy.  Zarząd może stosunkowo łatwo z tych wydatków zrezygnować lub je ponieść, licząc się, co prawda, z konsekwencjami takiej decyzji w przyszłości, ale w teraźniejszości, konsekwencji handlowych nie będzie żadnych.

Przykładem wydatków, które mogą być w firmie zaliczone do kosztów uznaniowych są:
a) premie i nagrody o charakterze fakultatywnym;
b) wydatki na reklamę;
c) wydatki na szkolenia;
d) wydatki na badania i rozwój;
e) wydatki na remonty i konserwację środków trwałych;
f) zakres ubezpieczeń.

Zmniejszanie lub zaniechanie niektórych wydatków w grupie kosztów uznaniowych, jest codzienna praktyką w zarządzaniu.  Pozwala to utrzymywać pożądany poziom dochodów firmy; zmniejszać skutki kłopotów finansowych; przyśpieszać akumulację środków gromadzonych na realizację określonego celu itd. Z tego punktu widzenia, analiza kosztów uznaniowych nie jest tak interesująca, bo kierownictwo firmy, mając tego świadomość lub tylko niejasne przeczucie i tak podejmuje stosowne decyzje w tym zakresie w zależności od własnych preferencji (uznania i potrzeb).

Polecamy: Jak optymalizować koszty w małej firmie?

Ale jeśli jesteśmy właścicielem, który nie zarządza bezpośrednio swoją firmą; albo zamierzamy nabyć firmę lub udziały w niej; stoimy przed decyzją wspólnego przedsięwzięcia itp. Wtedy siła poznawcza tego kryterium jest trudna do przecenienia. Wyznaczając wskaźniki kosztów uznaniowych i dokonując ich analizy w czasie (badanie kilku okresów), możemy zyskać obiektywną wiedzę na temat polityki prowadzonej przez zarząd firmy i wykorzystać do porównań. Najczęściej stosuje się tutaj dwie miary;