Szczególnym przykładem tego rodzaju stosunków jest umowa najmu lub dzierżawy, zawarta na określony czas. Najemca lub dzierżawca może być zmuszony przez różne czynniki do zrezygnowania z zajmowania danego lokalu (np.: zbyt mała powierzchnia w stosunku do potrzeb; zmiana przepisów dotyczących warunków, w tym lokalowych, prowadzenia określonej działalności; względy finansowe). Racjonalne jest wtedy umówienie się, iż w zamian za przedwczesne rozwiązanie umowy wynajmującemu lub wydzierżawiającemu przysługiwać będzie określone odszkodowanie.

Podobnie było w sprawie rozstrzyganej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, który w wyroku z dnia 16 czerwca 2011 r. orzekł, iż kwota zapłacona na podstawie ugody sądowej w zamian za przedwczesne rozwiązanie umowy najmu stanowi koszt uzyskania przychodów. Podstawowe znaczenie w sprawie miało rozstrzygnięcie, czy kwota, którą skarżąca w ugodzie sądowej zobowiązała się wypłacić, w związku z przedterminowym rozwiązaniem umowy najmu pozostają w związku przyczynowo-skutkowym z zachowaniem albo zabezpieczeniem źródła przychodu. Zdaniem sądu zawarta ugoda sądowa pozwoliła skarżącej (przy poniesieniu kwot związanych z najmem lokalu) na szybkie rozwiązanie umowy najmu i przeniesienie działalności do nowego lokalu. Zaś negatywne stanowisko organu podatkowego prowadziło do absurdalnej sytuacji, w której podmiot prowadzący działalność gospodarczą mógłby zaliczyć w koszty uzyskania przychodu kwoty związane z najmem lokalu (przy nieskorzystaniu z niego z uwagi na niespełnienie określonych warunków), a nie mógł zaliczyć do kosztów uzyskania przychodu kwot ugody sądowej, która po pierwsze dotyczy tej samej umowy najmu, po drugie została zawarta w celu ochrony źródła przychodów i jednocześnie minimalizowała straty skarżącej z tytułu zawartej umowy najmu na czas określony.

Polecamy: Wydatki na modernizację środka trwałego - opodatkowanie